Brugge en Antwerpen (1941) door Hans Van Werveke

BRUGGE EN ANTWERPEN
ACHT EEUWEN VLAAMSCHE HANDEL
door
Prof. Dr. HANS VAN WERVEKE
BOEKHANDEL ROMBAUT-FECHEYR
UITGAVE VAN HET WILLEMSFONDS - Nr77
Kouter, 1 — Gent

Boek met bruine kaft mt illustratie met zwart/rode letteropdruk met bruine stofomslag met illustratie met witte letteropdruk in perfecte conditie;
216 pagina's met tientallen zwart/wit foto's, plattegronden, landkaarten, schetsen, illustraties enz.;

Het is mijn bedoeling, in dit boek een samenhangend beeld te schetsen van den handel der Vlaamsche gewesten tusschen de jaren 1000 en 1800. Het loont de moeite, het aandeel van onze voorouders in den opbouw van de stoffelijke beschaving van Europa, in het bijzonder wat het ruilverkeer onder de volkeren betreft, systematisch in het licht te stellen.
Het betoog vangt aan bij en om het jaar 1000, als er voor het eerst van een Vlaamschen handel sprake is. Aan het einde van de XVIIIe eeuw wordt halt gemaakt, en we trekken een streep onder de moeizame verhoudingen, die de laatste eeuwen van het Oud Bewind voor ons land kenmerken. Dan breekt immers een nieuwe tijd aan, waarin het economisch gebeuren gansch andere afmetingen aanneemt, en waarvan de behandeling buiten het hier gestelde kader valt.
Het tafereel vouwt als vanzelf in vier luiken open de gouden eeuwen, tusschen 1300 en 1585, eerst van Brugge, dan van Antwerpen, vormen de beide middenpaneelen. Uiterst links : de heroïsche tijd van den Vlaamen actieven handel, voor 1300; uiterst rechts: de periode van 1585 tot 1800, waarin Antwerpen zich vertwijfeld vastklampt aan zijn vroegere glorie, en, van de zee afgesneden, toch nog leiding geeft aan de economie van het land.
De stof van dit boek is door mij reeds een eerste maal verwerkt in mijn bijdragen tot deelen II, III, IV en V van de Geschiedenis van Vlaanderen, onder leiding van Dr. R. van Roosbroeck verschenen, en door de firma ,, De Standaard '' uitgegeven.
Het betoog krijgt thans een zeer verschillend uitzicht hier wordt alleen de handel besproken; de andere aspecten van het economische leven zijn ter zijde gelaten. Op vele plaatsen is de inhoud uitgediept en aangevuld, terwijl in den vorm overal naar grooter duidelijkheid werd gestreefd.
In een werk, dat voor een ruim publiek bestemd is, zijn verwijzingen in voetnoot naar bronnen en literatuur uitgesloten. Om den lezer toe te laten het een of ander punt nader te bestudeeren, is aan het slot van het boek een lijst van geraadpleegde werken gevoegd. Men zal er een aantal titels in aantreffen van boeken en artikelen, die in de bibliografie van de Geschiedenis van Vlaanderen niet voorkomen, hetzij omdat ik ze toen niet benut heb, hetzij omdat ze pas sindsdien verschenen zijn. Ik wensch hier speciaal de aandacht te vestigen op de studie van mijn Leuvenschen collega Dr. J. A. Van Houtte : La genese du grand marché international d'Anvers a la fin du moyenage (zie bibliografie), omdat ik, m het begin van het derde hoofdstuk, van zijn daar ontwikkelde opvattingen ruim gebruik heb gemaakt. Ook het zeventiende deel van de Geschiedenis van Antwerpen van Dr. Fl. Prims bewees mij groote diensten.
Er is zorg gedragen voor een uitvoerige illustratie, die nauw bij den tekst aansluit. Bestaande cliché's werden ons bereidwillig ter beschikking gesteld door de Compagnie irnmobilière du Zoute, door het Genootschap voor Geschiedenis gesticht onder de benaming Société d'Emulation (Brugge), door de Maatschappij van Geschied- en Oudheidkunde te Gent, en door de Vereeniging tot behoud van Natuur- en Stedenschoon (Antwerpen). Foto's werden ons verschaft door Dr. H. Bouchery, conservator van het Museum Plantin-More tus, door Prof. Mr. Eg. I. Strubbe en door het Kunsthistorisch Instituut van de Gentsche Universiteit. Aan allen, die mij behulpzaam zijn geweest bij het tot stand komen van dit boek, zij hier mijn welgemeende dank betuigd.

INHOUDSTAFEL

Een woord vooraf

I. Op de wegen van Europa
II. De middeleeuwsche wereldmarkt
III. De vernaemde ende vermaerde stadt van Antwerpen
IV. De gesloten Schelde

Slotbeschouwing
Lijst van de illustraties
Lijst van de illustraties
Inhoudstafel